Budapest, capitale de la littérature comparée – Les autres géographies du comparatisme européen: Janos Hankiss
Antoni Martí Monterde
Descriere autor:
University of Barcelona
E-mail:
E-mail personal autor:
antonimartimonterde@ub.edu
6-7
Rubrica:
Studii literare
ABSTRACT The aim of this article is to propose an alternative geography in the history of comparative literature of the first half of the 20th century, while paying special attention to precedents in Transylvania (Acta Comparationis Litterarum Universarum) and, above all, emphasizing the theological work developed by Janos Hankiss and the Journal of Comparative Literarure Helicon in the interwar period.
Keywords: Acta Comparationis Litterarum Universarum, Janos Hankiss, Budapest, Helicon, capital of comparative literature, literary comparatism
Annales internationales d’histoire: Congrès de Paris, 1900. 6e section, Histoire comparée des littératures. Paris: Librairie Armand Colin, 1901.
Baldensperger, Fernand. “Avant-propos.” In Défense et illustration de la littérature, by Jean Hankiss. Paris: Sagittaire, 1936.
Baldensperger, Fernand. “Divergences actuelles en histoire littéraire.” In Le premier congrès international d’histoire littéraire. Paris: Presses Universitaires de France, 1932.
Baldensperger, Fernand. Review of La littérature et la vie: Problématique de la création littéraire, by Jean Hankiss. Revue de littérature comparée 28 (1958): 107–8.
Bloch, Marc. Histoire et historiens. Edited by Étienne Bloch. Paris: Armand Colin, 1995.
Bloch, Marc. “Pour une histoire comparée des sociétés européennes.” Revue de synthèse historique 46 (1928): 15–50.
Croce, Benedetto. “La ‘letteratura comparata.’” La Critica 1 (1903): 77–80.
Farinelli, Arturo. “Gl’influssi letterari e l’insuperbire delle nazioni.” In Mélanges d’histoire littéraire générale et comparée offerts à Fernand Baldensperger, 1:271–90. Paris: H. Champion, 1930.
Farinelli, Arturo. Il sogno di una letteratura “mondiale.” Roma: Fondazione Leonardo, 1924.
Fassel, Horst, ed. Hugo Meltzl und die Anfänge der Komparatistik. Stuttgart: Franz Steiner Verlag, 2005.
Fehrman, Carl. Du repli sur soi au cosmopolitisme: Essai sur la genèse et l’évolution de l’histoire comparée de la littérature. Translated by Marianne Battail and Jean-François Battail. Paris: Michel de Maule, 2003.
Figueiredo, Fidelino de. “Prefácio.” In La littérature et la vie: Problématique de la création littéraire, by Jean Hankiss. Boletins da Faculdade de Filosofia, Ciências e Letras 124. São Paulo: Universidade de São Paulo, 1951.
Figueiredo, Fidelino de. Pyrene. Lisboa: Empresa Nacional de Publicidade, 1935.
Gorilovics, Tivadar. “Jean Hankiss et la revue Helicon (1938–1943).” Neohelicon 21, no. 2 (1994): 127–51. https://doi.org/10.1007/BF02093248.
Guillén, Claudio. Entre lo uno y lo diverso: Introducción a la literatura comparada. Barcelona: Crítica, 1985.
Hankiss, János. Európa és a magyar irodalom: A honfoglalástól a kiegyezésig. Budapest: Singer-Wolfner, 1942.
Hankiss, János. A hídverő álmai. Budapest: Griff, 1944.
Hankiss, János. A magyar irodalom Kelet és Nyugat között. Budapest: Egyetemi Ny., 1944.
Hankiss, János. A magyar irodalom közelről. Budapest: Forrás, 1942.
Hankiss, János. A mi irodalmunk. Budapest: Egyetemi Ny., 1942.
Hankiss, Jean. “Les caractères nationaux et leur représentation.” Revue de synthèse 52, no. 4 (1932): 261–68. https://doi.org/10.1163/19552343-05204003.
Hankiss, Jean. Défense et illustration de la littérature. Paris: Sagittaire, 1936.
Hankiss, Jean. “Jókai et la France.” Revue de littérature comparée 6, no. 2 (1926): 246–92.
Hankiss, Jean. “Liszt écrivain et la littérature européenne.” Revue de littérature comparée 17 (1937): 299–323.
Hankiss, Jean. La littérature et la vie: Problématique de la création littéraire. Boletins da Faculdade de Filosofia, Ciências e Letras 124. São Paulo: Universidade de São Paulo, 1951.
Hankiss, Jean. “Littérature populaire et roman policier.” Revue de littérature comparée 8 (1928): 556–63.
Hankiss, Jean. “Littérature universelle?” Helicon 1, nos. 1–2 (1938): 156–71.
Hankiss, Jean. “La littérature, fonction vitale.” In Le premier congrès international d’histoire littéraire. Paris: Presses Universitaires de France, 1932.
Hankiss, Jean. Lumière de Hongrie. Budapest: G. Vajna et Cie, 1935.
Hankiss, Jean. “La multiplicité des plans source d’émotions.” Comparative Literature 2, no. 3 (1950): 193–235. https://doi.org/10.2307/1768264.
Hankiss, Jean. “Petőfi et les poètes français.” Revue de littérature comparée 2 (1922): 385–96. [V6]
Hankiss, Jean. “La terminologie d’histoire littéraire et les littératures comparées.” Neophilologus 23, no. 1 (1938): 365–69. https://doi.org/10.1007/BF01526447.
Hankiss, Jean. “Théorie de la littérature et littérature comparée.” In Comparative Literature: Proceedings of the Second Congress of the I.C.L.A. (1958), edited by Werner P. Friederich, 1:98–112. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1959.
Ijac, Charles. “Une ancienne revue de littérature comparée: ‘Acta comparationis litterarum universarum’ (1877–1888).” Revue de littérature comparée 14 (1934): 733–45.
Kundera, Milan. “Die Weltliteratur.” In Le rideau. Paris: Gallimard, 2005.
Larbaud, Valery. “Ce vice impuni, la lecture…” In Ce vice impuni, la lecture… Domaine anglais. Paris: Albert Messein, 1925.
Martí Monterde, Antoni. “De Cádiz a Transilvania: Ramón León Máinez en Összehasonlitó Irodalomtörténelmi Lapok (Acta Comparationis Litterarum Universarum).” In Pensamiento literario español del siglo XX, vol. 5, edited by T. Blesa, A. Saldaña, and J. C. Pueo, 125–41. Prensas Universitarias de Zaragoza, 2011.
Martí Monterde, Antoni. “Eugeni d’Ors, a favor i en contra de la literatura comparada.” In Comparatistes sense comparatisme: La literatura comparada a Catalunya, edited by Antoni Martí Monterde and Teresa Rosell Nicolás, 169–201. Barcelona: Edicions de la Universitat de Barcelona, 2018.
Martí Monterde, Antoni. “Jean-Marie Carré et les origines historiques et politiques de l’imagologie comparatiste.” Revue de littérature comparée, no. 379 (2021/3): 297–312.
Martí Monterde, Antoni. “Jean-Marie Carré i els orígens polítics de la imagologia comparatista.” Afers 31, no. 83 (2016): 197–217.
Martí Monterde, Antoni. “Literatura comparada i imagologia en la Primera Guerra Mundial: Fernand Baldensperger i Jean-Marie Carré.” Estudis Romànics 38 (2016): 239–65.
Martí Monterde, Antoni. “La literatura comparada.” In Teoría literaria y literatura comparada, by Jordi Llovet, Nora Catelli, David Viñas, Antoni Martí, and Robert Caner. Barcelona: Ariel, 2005.
Martí Monterde, Antoni. “Proyectos políticos y canon literario en los orígenes del comparatismo europeo: ‘Összehasonlitó Irodalomtörténelmi Lapok’ (‘Acta Comparationis Litterarum Universarum’) y ‘Crónica de los Cervantistas.’” Bulletin hispanique 116 (2014): 219–46.
Martí Monterde, Antoni. Un somni europeu: Història intel·lectual de la literatura comparada. De la Weltliteratur a la literatura comparada. València: Publicacions de la Universitat de València, 2011.
Ors, Eugenio d’. “Humanidades y literatura comparada.” Address delivered on admission to the Real Academia Española, 1938.
Padró Nieto, Bernat. “L’estudi comparat de les revistes literàries: Un nou repte per a la literatura comparada?” In Weltliteratur i literatura comparada: Perspectiva des d’Europa, edited by Antoni Martí Monterde and Enric Sullà Àlvarez, 247–80. Barcelona: Edicions de la Universitat de Barcelona, 2021.
Petersen, Julius. Die Entstehung der Eckermannschen Gespräche und ihre Glaubwürdigkeit. Frankfurt: Verlag Moritz Diesterweg, 1925.
Petersen, Julius. “Nationale oder vergleichende Literaturgeschichte?” Deutsche Vierteljahrsschrift für Literaturwissenschaft und Geistesgeschichte 6 (1928): 36–61. Catalan translation by Marc Jiménez, L’Espill 41 (2012): 79–96.
Le premier congrès international d’histoire littéraire. Bulletin of the International Committee of Historical Sciences. Paris: Presses Universitaires de France, 1932.
Renoliet, Jean-Jacques. L’UNESCO oubliée: La Société des nations et la coopération intellectuelle (1919–1946). Paris: Publications de la Sorbonne, 1999.
Société des Nations. Institut international de coopération intellectuelle. Sur Goethe à l’occasion du centenaire de sa mort. Paris: Institut international de coopération intellectuelle, 1932.
Sőtér, István. “Discours de clôture.” In La littérature comparée en Europe orientale: Conférence de Budapest, 26–29 octobre 1962, edited by István Sőtér, Kálmán Bor, Tibor Klaniczay, and György Mihály Vajda. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1963.
Sőtér, István. “On a Comparative History of Hungarian Literature.” Neohelicon 10, no. 2 (1983): 89–96. https://doi.org/10.1007/BF02022067.
Texte, Joseph. “Les études de littérature comparée à l’étranger et en France.” Revue internationale de l’enseignement 25 (1893): 253–69. https://education.persee.fr/doc/revin_1775-6014_1893_num_25_1_2930.
Tieghem, Paul van. La littérature comparée. Paris: Armand Colin, 1931.
Tieghem, Paul van. “Le premier congrès international d’histoire littéraire et la crise des méthodes.” Modern Philology 29, no. 2 (1931): 129–48. https://doi.org/10.1086/387953.
Tieghem, Paul van. “Vers une histoire synthétique de la littérature moderne.” Helicon 1, no. 3 (1938): 205–9.
Vajda, György Mihály. “Essai d’une histoire de la littérature comparée en Hongrie.” In Littérature hongroise, littérature européenne: Études de littérature comparée publiées à l’occasion du IVe Congrès de l’Association internationale de littérature comparée, edited by István Sőtér and Ottó Süpek, 525–88. Budapest: Akadémiai Kiadó, 1964.
Wellek, René. The Attack on Literature and Other Essays. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1982.
Wellek, René. “Comparative Literature Today.” Comparative Literature 17, no. 4 (1965): 325–37. https://doi.org/10.2307/1770091. Reprinted in Discriminations: Further Concepts of Criticism, 37–54. Yale University Press, 1970.
Wellek, René. “The Concept of Comparative Literature.” Yearbook of Comparative and General Literature 2 (1953): 1–5.
Wellek, René. Confrontations: Studies in the Intellectual and Literary Relations between Germany, England, and the United States during the Nineteenth Century. Princeton, NJ: Princeton University Press, 1965.
Wellek, René. “The Crisis of Comparative Literature.” In Comparative Literature: Proceedings of the Second Congress of the I.C.L.A. (1958), edited by Werner P. Friederich, 1:149–59. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1959.
Wellek, René. “Memories of the Profession.” In Building a Profession: Autobiographical Perspectives on the History of Comparative Literature in the United States, edited by Lionel Gossman and Mihai I. Spariosu, 1–11. Albany: State University of New York Press, 1994.
Wellek, René. “The Name and Nature of Comparative Literature.” In Discriminations: Further Concepts of Criticism, 1–36. Yale University Press, 1970. Originally published 1963.
Wellek, René. “The Revolt against Positivism in Recent European Literary Scholarship.” In Twentieth Century English, edited by W. S. Knickerbocker. New York: Philosophical Library, 1946. Reprinted in Concepts of Criticism, 256–81. Yale University Press, 1963.

